Cửu tinh Kỳ Môn: Thiên Bồng đến Thiên Anh

Chủ biên Thắng Hồ · Cập nhật 21/10/2026 · 6 phút đọc

Cửu tinh Kỳ Môn: Thiên Bồng đến Thiên Anh

Cửu tinh Kỳ Môn là chín sao của thiên bàn: Thiên Bồng, Thiên Nhuế, Thiên Xung, Thiên Phụ, Thiên Cầm, Thiên Tâm, Thiên Trụ, Thiên Nhậm, Thiên Anh, mỗi sao có cung gốc trên Lạc Thư. Sách xếp Phụ, Cầm, Tâm đại cát; Xung, Nhậm tiểu cát; Bồng, Nhuế đại hung; Anh, Trụ tiểu hung. Chúng khác hẳn chín sao Nhất Bạch đến Cửu Tử của Huyền Không.

Bảng chín sao

SaoCung gốcPhương gốcHànhXếp hạng theo sáchTính chất sách gán
Thiên BồngKhảm 1BắcThủyđại hungmưu sâu, liều, sách xưa gắn với trộm cướp; hợp việc phải giữ kín, phòng thủ
Thiên NhuếKhôn 2Tây NamThổđại hung"sao bệnh"; sách vẫn cho hợp việc học đạo, nhận thầy, kết bạn
Thiên XungChấn 3ĐôngMộctiểu cáthăng, nhanh, tính võ; hợp việc cần quyết đoán, ra tay sớm
Thiên PhụTốn 4Đông NamMộcđại cátvăn chương, giáo hoá; hợp học hành, thi cử, gặp người có học
Thiên CầmTrung 5GiữaThổđại cáttrung chính, ở giữa; trên chuyển bàn đi kèm Thiên Nhuế
Thiên TâmCàn 6Tây BắcKimđại cátmưu lược, quản trị, sách xưa gắn với thầy thuốc; hợp lập kế hoạch
Thiên TrụĐoài 7TâyKimtiểu hunglời qua tiếng lại, đổ vỡ; hợp giữ thế, không hợp khởi sự
Thiên NhậmCấn 8Đông BắcThổtiểu cátvững, hậu, chậm mà chắc; hợp cầu tài, xây dựng
Thiên AnhLy 9NamHỏatiểu hungsáng, lễ nghi, dễ nóng; hợp việc văn thư, tuyên bố

Cột "tính chất" tóm đại ý các sách Kỳ Môn đời Minh; nhiều chữ vốn nói về việc quân, việc quan thời xưa.

Sao di chuyển thế nào trên bàn

Trong phép chuyển bàn, sao của cung chứa tuần thủ (can nghi che Giáp của tuần) làm trực phù, rồi dời tới cung có can giờ trên địa bàn. Tám sao còn lại xoay theo, giữ nguyên thứ tự vòng quanh: Bồng, Nhậm, Xung, Phụ, Anh, Nhuế, Trụ, Tâm (đi từ Bắc theo chiều kim đồng hồ). Mỗi sao mang theo can địa bàn của cung gốc mình.

Thiên Cầm là ngoại lệ: cung gốc của nó ở giữa, không có chỗ trên vòng tám cung, nên phần lớn các phái cho nó "gửi" ở cung Khôn và đi cùng Thiên Nhuế. Vì vậy một cung trên thiên bàn có lúc mang hai can (của cung 2 và cung 5). Có phái gửi cung giữa theo cách khác; đó là một trong những chỗ làm bàn của các phái lệch nhau.

Ví dụ, ở bàn giờ Thìn mùng Một Tết 6/2/2027 (dương độn 5 cục, lập bằng máy ở bài Kỳ Môn Độn Giáp là gì), trực phù là Thiên Trụ, dời từ Tây sang Nam; Thiên Phụ đại cát rơi vào Đông Bắc cùng Hưu môn; Thiên Tâm rơi vào Tây Nam cùng Cảnh môn; Thiên Bồng rơi vào Tây cùng Tử môn.

Sao gặp cung: vượng, suy, phục ngâm, phản ngâm

  • Ngũ hành sao với cung. Sao được cung sinh hoặc cùng hành thì có lực; sao bị cung khắc thì yếu. Sách nói đại ý: sao hung mà không có lực thì cái hung giảm, sao cát được thời thì càng tốt. Nghĩa là Thiên Bồng (Thủy) rơi vào cung Thổ không đáng ngại như khi ở cung Kim.
  • Phục ngâm. Sao nằm đúng cung gốc, xảy ra mọi giờ mang can Giáp và khi can giờ trùng tuần thủ. Sách đọc là trì trệ.
  • Phản ngâm. Sao nằm ở cung đối diện cung gốc (Bồng ở Nam, Anh ở Bắc…). Sách đọc là việc dễ đảo ngược.

Đối chiếu với chín sao Huyền Không

Hai hệ đều đặt chín sao lên chín cung Lạc Thư, nên hay bị lẫn. Bảng đặt chúng theo cùng cung gốc:

CungKỳ MônHạng (Kỳ Môn)Huyền KhôngTên Bắc Đẩu đi kèmGhi chú
1Thiên Bồngđại hungNhất BạchTham Langngược nhau: Nhất Bạch là sao văn tinh, cát
2Thiên Nhuếđại hungNhị HắcCự Môntrùng ý: cả hai cùng gắn với bệnh
3Thiên Xungtiểu cátTam BíchLộc TồnTam Bích gắn với tranh chấp
4Thiên Phụđại cátTứ LụcVăn Khúctrùng ý: cả hai là sao văn chương
5Thiên Cầmđại cátNgũ HoàngLiêm Trinhngược hẳn: Ngũ Hoàng là sao bị kiêng nhất
6Thiên Tâmđại cátLục BạchVũ Khúccùng là sao quyền, quản trị
7Thiên Trụtiểu hungThất XíchPhá Quântrùng ý: miệng lưỡi, đổ vỡ
8Thiên Nhậmtiểu cátBát BạchTả Phụcùng gắn với của cải, đất đai
9Thiên Anhtiểu hungCửu TửHữu Bậtcùng hành Hỏa; Cửu Tử là sao vượng của vận 9

Ba khác biệt căn bản:

  1. Cát hung của Kỳ Môn cố định, của Huyền Không đổi theo vận. Trong Huyền Không, cùng một sao lúc vượng là tốt, lúc suy là xấu (xem chín sao Huyền Không). Trong Kỳ Môn, Thiên Phụ lúc nào cũng xếp đại cát; chỉ lực mạnh yếu thay đổi theo cung và mùa.
  2. Nhịp khác nhau. Sao Kỳ Môn đổi chỗ mỗi giờ. Sao Huyền Không bay theo năm, tháng (xem phi tinh năm 2027) và theo vận hai mươi năm.
  3. Cách đi khác nhau. Kỳ Môn chuyển bàn xoay vòng tám cung; Huyền Không bay theo đường Lạc Thư 5 → 6 → 7 → 8 → 9 → 1 → 2 → 3 → 4, đi qua cả cung giữa.

Cung 5 là ví dụ rõ nhất cho thấy không được đánh đồng: Thiên Cầm đại cát, còn Ngũ Hoàng là sao kiêng nhất của phong thủy dân gian.

Sách cổ nói gì

Phụ Cầm Tâm tinh vi thượng cát, Xung Nhậm tiểu cát vị toàn hanh. Đại hung Bồng Nhuế bất kham sứ, tiểu hung Anh Trụ bất tinh minh.

Dịch: Phụ, Cầm, Tâm là sao thượng cát; Xung, Nhậm tiểu cát, chưa hanh thông trọn. Bồng, Nhuế đại hung, không dùng được; Anh, Trụ tiểu hung, không sáng sủa. — Yên Ba Điếu Tẩu Ca

Bình: bảng xếp hạng trong bài ca là thứ người học Kỳ Môn thuộc đầu tiên. Nhưng ngay sau đó, các sách đều thêm điều kiện về "có khí, không khí": sao hung mà mất thời thì nhẹ đi, sao cát được thời mới thật tốt. Xếp hạng chỉ là điểm khởi đầu của phép đọc.

Đọc cho đúng mức

  • Đừng mang tên sao Kỳ Môn sang Huyền Không và ngược lại. Hai hệ cùng khung Lạc Thư nhưng khác nghĩa, khác nhịp.
  • Tính chất sao là lối gán của sách, nhiều chữ mang màu binh pháp xưa (trộm cướp, binh đao). Đọc theo ý, không ép chữ vào đời sống hôm nay.
  • Sao chỉ là một tầng. Một sao đại cát đi cùng cửa hung, thần hung vẫn không làm nên một phương tốt.

Việc nên làm

  1. Học thuộc bảng chín sao cùng cung gốc; nó trùng thứ tự với Lạc Thư nên nhớ một lần là nhớ cả hai.
  2. Khi đọc bàn, ghi cạnh mỗi sao hành của nó và hành của cung nó đang đứng để thấy sao có lực hay không.
  3. Muốn xem chín sao Huyền Không bay năm nay vào hướng nào trong nhà (một hệ khác hẳn), dùng công cụ phi tinh.
🔯Tinh bàn Huyền Không
Lập tinh bàn theo vận và toạ hướng, phi tinh năm – tháng.
✨ Dùng thử

Nguồn tham khảo

  • Yên Ba Điếu Tẩu Ca — câu xếp hạng cát hung cửu tinh (nguyên văn).
  • Kỳ Môn Độn Giáp Thống Tông, đời Minh — phần luận cửu tinh (đại ý).
  • Bàn ví dụ giờ Thìn 6/2/2027: lập bằng máy theo phép chuyển bàn, âm lịch và tiết khí của aihuyenhoc.com.

Câu hỏi thường gặp

Cửu tinh Kỳ Môn gồm những sao nào?

Gồm Thiên Bồng, Thiên Nhuế, Thiên Xung, Thiên Phụ, Thiên Cầm, Thiên Tâm, Thiên Trụ, Thiên Nhậm, Thiên Anh, ứng với chín cung Lạc Thư từ 1 đến 9.

Sao nào tốt nhất trong cửu tinh Kỳ Môn?

Sách xếp Thiên Phụ, Thiên Cầm, Thiên Tâm là đại cát. Thiên Xung, Thiên Nhậm tiểu cát; Thiên Anh, Thiên Trụ tiểu hung; Thiên Bồng, Thiên Nhuế đại hung.

Cửu tinh Kỳ Môn và cửu tinh Huyền Không có giống nhau không?

Không. Cùng đặt trên chín cung Lạc Thư nhưng tên, nghĩa và nhịp khác hẳn. Sao Kỳ Môn có cát hung cố định và đổi chỗ theo giờ; sao Huyền Không đổi nghĩa theo vận và bay theo năm, tháng.

Thiên Cầm nằm ở đâu trên bàn Kỳ Môn?

Cung gốc của Thiên Cầm là cung giữa. Trong phép chuyển bàn, phần lớn các phái cho nó gửi ở cung Khôn và đi cùng Thiên Nhuế, nên cung có Nhuế thường mang hai can.

Trực phù là sao nào?

Không cố định. Trực phù là sao của cung chứa can nghi che Giáp của tuần đang xét; tuỳ cục và tuần, nó có thể là bất kỳ sao nào trong chín sao.

Nguồn tham khảo: Yên Ba Điếu Tẩu Ca — câu xếp hạng cát hung cửu tinh · Kỳ Môn Độn Giáp Thống Tông — phần luận cửu tinh · Bàn Kỳ Môn ví dụ lập bằng máy theo phép chuyển bàn, âm lịch và tiết khí của aihuyenhoc.com

Âm độn, dương độn và số cục: Kỳ Môn theo tiết khíÂm độn dương độn trong Kỳ Môn: Đông Chí khởi dương, Hạ Chí khởi âm, bảng số cục 24 tiết khí, phù đầu, siêu thần tiếp khí, trí nhu…
Kỳ Môn Độn Giáp là gì: thời gian, phương hướng và thuật chọn thời cơKỳ Môn Độn Giáp là gì: vì sao giấu can Giáp, bốn tầng của một bàn, lập bàn giờ Thìn mùng Một Tết 2027 bằng máy, sử liệu tách khỏi…
Cách cục Kỳ Môn: Thanh Long Hồi Thủ, Phi Điểu Điệt Huyệt, Phục Ngâm, Phản Ngâm và hai mươi thế hay gặpCách cục Kỳ Môn là gì: bảng hơn hai mươi thế hay gặp theo can trời gia can đất, sao cửa, tam độn, ngũ bất ngộ thời, đọc thử trên …
Kỳ Môn chuyển bàn và phi bàn: hai lối lập bàn, một giờ ra hai bàn khác nhauKỳ Môn chuyển bàn và phi bàn khác nhau ở cách sao, cửa, thần di chuyển: xoay vòng tám cung hay bay theo số Lạc Thư. So trọn một g…
Kỳ Môn trong truyện kiếm hiệp và phim: đảo Đào Hoa, trận đồ đá và Kỳ Môn thật trong sáchKỳ Môn Độn Giáp trong truyện Kim Dung: đảo Đào Hoa, rừng đào mê trận, trận đá. Kỳ Môn trong sách là bàn chọn giờ, hướng, đổi mỗi …
Tam kỳ, lục nghi: Ất Bính Đinh và sáu can Mậu đến QuýTam kỳ lục nghi trong Kỳ Môn: Ất Bính Đinh và sáu can Mậu đến Quý giấu sáu Giáp, cách xếp địa bàn, tam kỳ đắc sứ, lục nghi kích h…