Phong thủy tiệm tóc, spa: gương đối gương, cách xếp ghế và ánh sáng

Trong phong thủy tiệm tóc, điều kiêng phổ biến nhất là gương đối gương. Đó vừa là quan niệm, vừa là chuyện thật: hai tấm gương song song tạo ra một dãy hình lặp vô tận, khách và thợ nhìn lâu thì mỏi mắt, khó định vị. Cách sửa là xếp ghế so le để gương không nằm thẳng trục nhau, tường đối diện để trống gương, và đèn đặt hai bên gương chứ không rọi thẳng vào mặt khách.

Gương trong sách cổ và trong lời truyền

Người xưa coi gương là vật có sức mạnh, nên dùng nó có chủ ý. Bão Phác Tử của Cát Hồng, thiên Đăng Thiệp, đại ý kể rằng vật già trong núi có thể hoá hình người để lừa người, nhưng không đổi được hình thật trong gương; vì vậy đạo sĩ vào núi đeo một tấm gương sáng lớn sau lưng. Từ ý ấy mới có gương chiếu yêu, gương bát quái treo trước cửa.

Còn câu "gương đối gương mở ra một đường hầm, không nên ngồi giữa" là lời truyền trong dân gian và trong giới làm tóc, không thấy trong các sách phong thủy cổ. Phong thủy hiện đại giải thích bằng lý "gương phản khí": khí đi vào bị hai mặt gương đẩy qua đẩy lại, không yên. Các bài gương trong nhà đặt ở đâu và gương đối diện cửa chính bàn rộng hơn về lý này.

Không cần tin lý nào, người đứng giữa hai tấm gương song song vẫn thấy khó chịu. Đó là lý do câu kiêng này sống bền trong nghề tóc.

Chuyện thật của hai tấm gương song song

Đứng giữa hai gương đối nhau, mắt thấy hình mình lặp lại thành một hành lang dài, mỗi lớp nhỏ hơn và tối hơn lớp trước. Gương thường có lớp kính nên mỗi lần phản xạ mất đi một ít ánh sáng và nhuốm thêm chút màu xanh lục của kính; đi sâu vài chục lớp thì hành lang tối dần và xanh dần. Hiệu ứng này đẹp trong một tác phẩm trưng bày, nhưng trong tiệm tóc nó gây ba chuyện:

• Mỏi mắt và rối. Khách ngồi ba bốn mươi phút nhìn vào gương, mép tầm mắt lúc nào cũng có hình lặp chuyển động.
• Thợ khó phán đoán. Thợ nhìn gương để so hai bên tóc; hình phía sau đầu khách lặp chồng lên hình phía trước, dễ lẫn.
• Mất riêng tư. Khách thấy gáy của mình, thấy khách ghế bên, thấy người ngồi chờ, nhân lên nhiều lần.

Ở tiệm nhà phố ngang 4 mét, hai bức tường dài cách nhau chỉ hơn 3 mét. Ốp gương cả hai bên cho "rộng" là lựa chọn rất hay gặp, và cũng là chỗ sinh ra hành lang hình lặp rõ nhất.

Ba cách xếp gương cho tiệm hẹp

1. Gương một phía. Dãy ghế và gương chỉ ở một tường dài. Tường đối diện là kệ sản phẩm, ghế chờ, tranh, cây, sơn màu mờ. Khách nhìn vào gương thấy phía sau mình là kệ hàng — gọn, có chiều sâu, không lặp. Đây là cách đơn giản nhất cho tiệm hẹp. Một tấm gương dài một phía cũng là cách quen dùng để tiệm nhà ống trông rộng hơn, như ở bài cửa hàng hẹp và sâu.

2. Hai phía, so le. Tiệm cần nhiều ghế thì đặt hai dãy nhưng lệch nhau nửa nhịp: gương bên này rơi vào khoảng tường giữa hai gương bên kia. Mỗi khách nhìn vào gương thấy sau lưng là mảng tường trống, không phải tấm gương khác.

3. Nghiêng gương một chút. Khi buộc phải đối nhau, nghiêng một tấm gương vài độ (mép trên chúc ra trước) là đủ để hành lang hình lặp cong ra khỏi tầm mắt sau một hai lớp. Thợ lắp gương làm được bằng ke đỡ, gần như không tốn thêm.

Dãy ghế đặt giữa tiệm, hai gương quay lưng vào nhau, thì không có chuyện đối gương — miễn là tường hai bên không ốp gương.

Xếp ghế: khoảng cách, cửa và chỗ gội

Khoảng cách giữa các ghế. Thợ cần đứng được hai bên và xoay ghế; tâm ghế cách tâm ghế khoảng 1,2 – 1,5 mét là vừa. Sau lưng ghế chừa lối cho thợ và xe đẩy dụng cụ đi qua mà không chạm lưng thợ đang làm.

Ghế gần cửa. Ở tiệm tóc, khách gần như luôn ngồi quay lưng ra cửa vì phải nhìn vào gương. Thú vị ở chỗ: tấm gương trước mặt cho khách thấy cửa sau lưng mình. Đây là trường hợp hiếm mà gương làm đúng việc "thấy được cửa" của loan đầu. Điều cần tránh là ghế đầu tiên nằm ngay luồng gió và nắng hắt vào từ cửa. Đại ý Táng Thư, khí gặp gió thì tan; ở tiệm tóc thì tóc vừa cắt bay khắp nơi và khách ngồi gió lùa sau gáy. Lùi ghế đầu vào trong vài bước, đặt quầy hoặc ghế chờ ở khoảng sát cửa. Cách chia khoảng sát cửa, quầy và lối đi theo dòng khách có ở bài bố trí cửa hàng theo luồng khách.

Chỗ gội. Giường gội đặt phía trong, gần đường nước, khuất tầm nhìn từ ngoài đường. Khách nằm ngửa nhìn thẳng lên trần, nên đèn trần ngay trên đầu giường gội là đèn rọi vào mắt. Dùng đèn hắt tường hoặc đèn trần lệch về phía chân giường.

Ánh sáng: thấy đúng màu tóc, không chói mặt khách

Ánh sáng tiệm tóc phải làm hai việc trái nhau: đủ sáng và đúng màu để thợ làm, mà không chói vào mắt khách đang ngồi yên một chỗ rất lâu.

Đèn rọi từ ngay trên đỉnh đầu là lỗi hay gặp nhất: mặt khách trong gương có bóng tối dưới mắt, dưới mũi, trông mệt hơn thật. Một tiệm nhuộm tóc dùng đèn rẻ, hoàn màu thấp, thì màu tóc khách thấy trong tiệm khác hẳn màu dưới nắng ngoài đường — chuyện này làm khách phàn nàn nhiều hơn mọi lý do phong thủy.

Spa: riêng tư là chính

Với spa, phòng chăm sóc là chỗ khách nằm, nhắm mắt, nhiều khi chỉ mặc áo choàng. Mấy điều nên giữ:

• Cửa phòng không mở thẳng vào giường. Người đi qua hành lang không nhìn thấy khách khi cửa hé. Đặt giường dọc tường, đầu giường tựa tường đặc, lệch khỏi trục cửa.
• Tách tiếng ồn. Máy sấy tóc, tiếng nói chuyện ở khu làm tóc không lọt vào phòng spa; cửa đặc, khe cửa có ron.
• Gương trong phòng spa đặt ở chỗ khách thay đồ, soi lại sau khi xong, không treo đối diện giường nằm.

Đọc cho đúng mức

• Câu kiêng gương đối gương không có trong sách phong thủy cổ; nó là lời truyền dân gian và lệ của giới làm tóc. Bão Phác Tử nói về gương như vật chiếu rõ hình thật, không bàn chuyện hai gương đối nhau.
• Lý do thật của câu kiêng là hình lặp gây mỏi mắt, rối và mất riêng tư. Phần này ai đứng giữa hai gương cũng tự kiểm được.
• Không cần doạ khách hay thợ bằng chuyện "đường hầm âm". Sắp lại gương là đủ, và nó làm tiệm dễ chịu thật.
• Tiệm đông khách trước hết nhờ tay nghề, sự sạch sẽ, giá rõ ràng. Cách xếp gương và đèn là thứ giúp khách ngồi thoải mái hơn, không thay được những điều ấy.

Việc nên làm

• Đứng ở từng ghế, nhìn vào gương: nếu thấy hành lang hình lặp, đánh dấu ghế ấy.
• Với ghế bị lặp, chọn một trong ba cách: bỏ gương tường đối diện, dời so le, hoặc nghiêng gương vài độ.
• Kiểm đèn ghế cắt: đèn ở hai bên gương hoặc hắt từ trước, ánh trung tính, hoàn màu cao.
• Đèn chỗ gội và phòng spa: không rọi thẳng lên mặt khách đang nằm.
• Lùi ghế đầu tiên khỏi luồng gió và nắng từ cửa; dùng khoảng sát cửa cho quầy hoặc ghế chờ.

Nếu muốn một vật nhỏ ở quầy nhắc mình giữ tiệm sạch và mát như nước — thứ ngành gội, chăm sóc dùng nhiều nhất — nhiều người chọn món hành Thủy, như một bình nước trong hay đồ màu xanh sẫm. Vật là lời nhắc; khách quay lại vì tay nghề và một chỗ ngồi dễ chịu.

Nguồn tham khảo

• Bão Phác Tử, Cát Hồng (đời Tấn), thiên Đăng Thiệp — gương sáng và hình thật của vật; đại ý.
• Táng Thư, tương truyền của Quách Phác — khí gặp gió thì tan; đại ý.
• Thông số ánh sáng (nhiệt độ màu, chỉ số hoàn màu) theo thực hành chiếu sáng thông dụng cho tiệm tóc và spa.