Xác định hướng nhà: lấy cửa, lấy mặt tiền hay lấy lưng nhà

Phần lớn các phái lấy mặt tiền — mặt nhà nhìn ra đường, nơi đón nhiều ánh sáng và người qua lại — làm hướng, phía đối diện là tọa. Bát Trạch đặt tên nhà theo tọa; dòng Dương Trạch Tam Yếu lấy cửa làm gốc; Huyền Không lấy mặt "dương" nhất. Với nhà phố một mặt tiền, ba cách thường ra cùng một kết quả; nhà góc và căn hộ thì không.

Ba thứ hay bị lẫn vào nhau

Trước khi đo, cần tách ba khái niệm mà người hỏi thường gộp làm một:

Ở nhà ống cửa giữa mặt tiền, ba thứ trùng nhau nên không ai thấy khác. Đổi sang nhà có cửa mở bên hông, trong hẻm: hướng nhà vẫn là Nam, hướng cửa có thể là Đông, còn vị trí cửa có thể ở cung Đông Nam. Mỗi phái dùng một thứ, nên cùng một căn nhà mà ba người xem ra ba kết luận.

Mỗi phái lấy cái gì

Loan đầu không tính quẻ, chỉ hỏi: nhà dựa vào đâu và nhìn ra đâu. Phía có chỗ dựa (nhà cao hơn, khối đặc, tường kín) là tọa; phía thoáng, có minh đường, có đường đi là hướng. Đây là nền chung của các phái (phần tứ linh, minh đường).

Bát Trạch Minh Kính lấy tọa định trạch: nhà tọa Bắc là Khảm trạch, tọa Tây Nam là Khôn trạch. Muốn biết tọa thì vẫn phải biết hướng trước, nên trong thực hành Bát Trạch cũng đo mặt tiền rồi lấy phía đối diện. Điểm khác là tên gọi: nhà hướng Tây phải gọi là Chấn trạch (tọa Đông), không phải "nhà Tây". Chỗ này giải kỹ ở bài Đông tứ trạch, Tây tứ trạch.

Dòng Dương Trạch Tam Yếu lấy cửa làm gốc: đứng ở tâm nhà, xem cửa nằm ở cung nào, rồi xét phòng chủ, bếp theo quan hệ với cửa. Thứ cần đo là vị trí cửa, không phải hướng mặt cửa. Cửa nào là cửa thật — cửa cuốn, cửa hông, hay lối cả nhà đi hằng ngày — xem bài Dương trạch tam yếu.

Huyền Không cần sơn tọa – hướng chính xác đến 15 độ để lập tinh bàn. Khẩu quyết trong nghề là lấy mặt "dương" làm hướng: mặt có nhiều ánh sáng, nhiều khoảng trống, nhiều người xe qua lại nhất. Cửa chính thường nằm ở mặt đó, nhưng không bắt buộc; nhà có cửa hông mà mặt tiền nhìn ra phố lớn thì vẫn lấy mặt phố.

Nhà phố một mặt tiền, và nhà trong hẻm

Nhà ống một mặt tiền ra đường là trường hợp dễ: hướng là mặt tiền, tọa là phía sau. Các phái gần như không cãi nhau, chỉ còn khác nhau ở chỗ đo cho chuẩn.

Nhà trong hẻm phức tạp hơn. Hai tình huống hay gặp:

• Nhà cuối hẻm cụt, mặt tiền nhìn vào đầu hẻm. Mặt tiền vẫn là hướng. Loan đầu sẽ để ý con hẻm đâm thẳng vào cửa — chuyện đó là của loan đầu, không làm đổi hướng nhà.
• Nhà có mặt dài chạy dọc hẻm, cửa mở ra hẻm ở cạnh dài, mặt ngắn quay ra đường lớn nhưng xây kín. Ở đây các phái tách nhau. Huyền Không phần nhiều lấy mặt nào đón nhiều dương khí hơn — nếu mặt đường lớn xây kín, không cửa, không cửa sổ, nhiều thầy chuyển sang lấy mặt hẻm có cửa. Dòng Tam Yếu không cần hỏi chuyện này: chỉ cần biết cửa ở cung nào.

Nhà góc hai mặt tiền

Nhà góc là trường hợp hay được hỏi. Không có quy tắc duy nhất; các thầy thường cân bốn tiêu chí:

1. Mặt nào có cửa vào dùng hằng ngày.
2. Mặt nào ra đường lớn hơn, nhiều người xe hơn — tức "dương" hơn.
3. Mặt nào rộng hơn, có nhiều cửa sổ, ban công hơn.
4. Mặt nào mang số nhà — không phải tiêu chí phong thủy, nhưng thường trùng với mặt chính về sinh hoạt.

Khi ba tiêu chí đầu cùng chỉ một mặt, lấy mặt đó. Khi chúng chỉ hai mặt khác nhau — ví dụ mặt rộng ra đường lớn hướng Đông nhưng cửa vào lại mở ở mặt hẻm hướng Nam — thì:

Lời khuyên thực tế: nhà góc nên ghi số đo của cả hai mặt và vị trí cửa, rồi hỏi rõ người xem đang lấy mặt nào. Kết luận dựa trên mặt nào thì phải nói ra mặt đó.

Căn hộ chung cư

Căn hộ có ba ứng viên làm "hướng", và đây là chỗ các phái tranh cãi gay gắt nhất:

Chúng tôi không chọn thay bạn. Bài lập tinh bàn căn hộ bàn riêng phía Huyền Không. Ở góc độ Bát Trạch, thứ dùng được ngay mà không cần phân xử là: lấy tâm căn hộ, xem cửa căn hộ, phòng ngủ, bếp nằm ở cung nào.

Đo thế nào cho đúng

1. Đứng trong nhà, quay mặt ra ngoài, áp điện thoại hoặc la kinh song song với mép tường mặt tiền (không phải mép cánh cửa đang mở hé).
2. Tránh xa sắt thép một, hai mét: xe máy, cửa cuốn, khung cửa sắt, tủ lạnh đều làm kim lệch vài độ.
3. Đo ba lần ở ba điểm dọc mặt tiền, lấy số giữa.
4. Đối chiếu ảnh vệ tinh: bản đồ trực tuyến dựng theo Bắc thật, không bị nhiễu từ. Đo góc của mặt tiền trên bản đồ là cách kiểm độc lập rất tốt. Chênh giữa Bắc thật và Bắc từ ở Việt Nam chỉ khoảng một, hai độ — xem bài độ từ thiên ở Việt Nam.
5. Ghi số độ, không chỉ ghi "hướng Nam".

Ranh giới cũng cần biết. Bát Trạch dùng tám cung, ranh giới ở các góc 22,5 – 67,5 – 112,5 – 157,5 độ… Huyền Không dùng 24 sơn, ranh giới ở 7,5 – 22,5 – 37,5 độ… Nhà đo được 160 độ an toàn trong cung Nam theo Bát Trạch (157,5 – 202,5), nhưng chỉ cách ranh Tỵ – Bính 2,5 độ theo Huyền Không. Cùng một số đo, hai phái chịu sai số khác nhau. Chi tiết sai số của điện thoại ở bài đo hướng nhà bằng điện thoại.

Sách cổ nói gì

Phàm nhà ở là then chốt của âm dương, là khuôn phép của luân thường. — Hoàng Đế Trạch Kinh, câu mở đầu

Bình: tên Hoàng Đế là tên gửi theo truyền thống, văn bản hiện còn muộn hơn nhiều. Nhưng chữ "xu nữu" — cái then cửa, cái bản lề — nói đúng việc xác định hướng: nhà là chỗ một mặt dương (sáng, động, mở ra) gặp một mặt âm (tối, tĩnh, dựa vào). Mọi phái về sau, dù tính bằng quẻ hay bằng sao, đều bắt đầu từ việc phân định hai mặt ấy.

Dương Trạch Tam Yếu đại ý nói cửa là chỗ khí vào, nên xem nhà lấy cửa làm đầu; Bát Trạch Minh Kính đại ý lấy tọa định trạch rồi mới xét cửa. Hai sách cùng đời Thanh, cùng dòng du niên, mà gốc tính đã khác. Đó là lý do câu hỏi "lấy cửa hay lấy lưng nhà" đã có từ hai, ba trăm năm trước, không phải chuyện của riêng nhà phố hôm nay.

Đọc cho đúng mức

Không có cách xác định hướng nào được mọi phái công nhận cho nhà góc và căn hộ. Người khẳng định chỉ có một cách đúng thường đang nói theo phái của mình mà không nói ra.

Hướng nhà chỉ là dữ kiện đầu vào. Biết hướng rồi, Bát Trạch còn cần tâm nhà và cách chia cung, Huyền Không còn cần vận của nhà. Nhà ống dài mà lấy tâm sai một, hai mét là phòng ngủ đổi sang cung khác.

Sai số đo lớn hơn nhiều người nghĩ. Một điện thoại chưa hiệu chỉnh đứng cạnh cửa cuốn có thể lệch mười độ; với Huyền Không, chừng đó đủ đổi sơn.

Việc nên làm

• Ghi cho mỗi căn nhà một dòng: "mặt tiền 197 độ (tọa Quý hướng Đinh), cửa ở cung Nam, tâm nhà cách cửa 9 mét".
• Nhà góc: đo cả hai mặt, ghi rõ mặt nào có cửa, mặt nào ra đường lớn.
• Căn hộ: ghi ba số — hướng sảnh toà nhà, hướng ban công, vị trí cửa căn hộ.
• Đối chiếu số đo điện thoại với ảnh vệ tinh trước khi tin.
• Khi nhận kết luận từ bất kỳ ai, hỏi họ lấy mặt nào làm hướng.

🧲La bàn số đo hướng nhà
Cầm điện thoại đứng nhìn ra cửa: máy đọc số độ, ra 24 sơn, trạch, hợp mệnh, phi tinh năm ở hướng nhà.✨ Dùng thử

Nguồn tham khảo

• Hoàng Đế Trạch Kinh — câu mở đầu (tên Hoàng Đế là tên gửi theo truyền thống).
• Bát Trạch Minh Kính — đề Dương Quân Tùng, Nhược Quan Đạo Nhân biên đính, bản đời Thanh; lấy tọa định trạch (đại ý).
• Dương Trạch Tam Yếu — Triệu Cửu Phong, đời Thanh; lấy cửa làm đầu (đại ý).
• Thẩm Trúc Nhưng — Thẩm Thị Huyền Không Học; yêu cầu sơn hướng chính xác để lập tinh bàn (đại ý).