Tú Vị (Vị Thổ Trĩ): kho lẫm của trời, tú tốt cho xây cất, cưới hỏi, an táng

Tú Vị, tên đầy đủ Vị Thổ Trĩ, là tú thứ mười bảy, ở giữa đầu phương Tây. Tú gắn với chim trĩ và sao Thổ, nên hễ gặp ngày Vị thì đó là thứ Bảy. Lịch Việt chấm Vị là tú tốt: xây cất, cưới hỏi, an táng, phát cỏ vỡ đất, gieo trồng đều hợp; chỉ kiêng đi thuyền. Năm 2027, ngày Vị đầu tiên của năm âm trùng Rằm tháng Giêng.

🗓️Xem ngày tốt xấu
Một ngày bất kỳ: hoàng đạo, trực, nhị thập bát tú, giờ tốt, việc nên tránh.✨ Dùng thử

Cái dạ dày của trời

Chữ Vị nghĩa là dạ dày. Người xưa hình dung bầu trời có đủ cơ quan và kho tàng, và tú Vị là chỗ chứa lương thực; đại ý Sử Ký, thiên Thiên Quan Thư, coi Vị là kho của trời. Từ hình ảnh kho thóc ấy, việc gieo trồng, lấy giống, chặt cỏ phá đất được xếp vào nhóm việc hợp ngày Vị là điều dễ hiểu.

Con vật đi kèm là chim trĩ, mở đầu một chuỗi ba loài chim liền nhau ở phương Tây: trĩ của Vị, gà của Mão, quạ của Tất. Thứ Bảy thuộc diệu Thổ, gồm bốn tú Đê, Nữ, Vị, Liễu; ba tú kia đều bị chấm xấu, nên Vị là ngày thứ Bảy duy nhất trong vòng 28 ngày được lịch coi là thuận. Trong tục gán 28 tướng Vân Đài, Vị thuộc về Mã Thành; một số bảng lưu hành chép thành "Ô Thành", nhiều khả năng do chữ Mã và chữ Ô viết tay rất giống nhau.

Việc nên làm và việc kiêng

Đại ý lời giải Ngọc Hạp: khởi công việc gì cũng lợi, tốt nhất là:

• Xây cất nhà cửa.
• Cưới hỏi.
• An táng.
• Chặt cỏ phá đất, gieo trồng, lấy giống.

Việc kiêng chỉ có một: đi thuyền.

Câu thơ mở đầu bài thơ tú Vị đặt ra như một câu hỏi:

Sao Vị mà khởi tạo thì việc sẽ ra sao? Các câu sau tự trả lời bằng giọng chúc: nhà có không khí vui, an táng thuận, vợ chồng hoà hợp. Đọc như lời chúc của lịch xưa thì đúng tinh thần hơn là đọc như lời hứa về kết quả.

Hai ngoại lệ theo chi ngày

Ngày Vị chỉ có thể là ngày Dần, Ngọ hoặc Tuất, vì vòng 28 ngày mỗi lần lặp lại thì chi ngày xoay đi bốn bậc. Lời giải Ngọc Hạp bàn hai trong ba chi đó:

Như vậy một tú tốt vẫn có những ngày bị chính lời giải của nó rút lại. Muốn dùng tú Vị cho việc lớn, bạn nên xem chi ngày trước.

Vùng trời của tú Vị

Ba sao chính của tú Vị nằm ở phía đông chòm Bạch Dương, đều mờ, khó nhận ra giữa phố đèn. Bù lại, theo cách chia sao của người xưa, các chòm phụ thuộc vùng tú Vị có một ngôi sao rất lạ: sao Đại Lăng thứ năm, tức Algol của chòm Anh Tiên. Cứ chưa đầy ba ngày, Algol lại tối đi rõ rệt trong vài giờ rồi sáng lại, vì có một ngôi sao bạn che nó. Người xưa đặt tên chòm này là Đại Lăng, nghĩa là gò mộ lớn.

Ngày Vị trong tháng Giêng 2027

Rằm tháng Giêng năm nay cũng chính là ngày Vị duy nhất của tháng, theo bộ máy xem ngày:

Chi Ngọ, nên không dính ngoại lệ nào của lời giải. Ngày có các sao tốt Thiên Mã, Tam Hợp, Nguyệt Tài, nhưng thần ngày là Bạch Hổ hắc đạo, kèm Trùng Phục và Đại Hao. Đêm Rằm ấy trăng tròn, và lúc 20 giờ Mặt Trăng thật đứng ở chòm Sư Tử, giữa sao Alphard và sao Hiên Viên (Regulus), tức vùng giáp ranh hai tú Tinh và Trương phương Nam; tú Vị trên trời lúc đó đã xuống thấp phía tây. Ngày Vị kế tiếp là thứ Bảy 20/3/2027 (13 tháng Hai âm, Mậu Tuất), đúng chi Tuất "Đăng Viên" kèm Phục Đoạn, và là trực Nguy.

Đọc cho đúng mức

Rằm tháng Giêng là ngày lễ lớn, người đi chùa, cúng gia tiên vốn không chọn theo tú. Chuyện ngày ấy trùng tú Vị chỉ là trùng hợp của vòng đếm năm nay; sang năm khác, Rằm tháng Giêng sẽ rơi vào tú khác. Với các việc tự chọn được như cưới hỏi hay động thổ, tú Vị là một lớp cộng thêm, đặt sau xung tuổi, thần ngày và trực.